„Księga tysiąca i jednej nocy, tom 1” (El libro de las mil noches y una noche (tomo 1)) po hiszpańsku: poziom, słówka i jak czytać

O czym jest książka

Król Szachrijar, zdradzony przez żonę, co noc poślubia nową dziewczynę i rano każe ją zabić. Szeherezada, córka wezyra, wychodzi za niego z własnej woli i opowiada mu historię, którą przerywa o świcie, by darował jej jeszcze jedną noc. Ten tom obejmuje pierwsze dziewiętnaście nocy.

W ramach tej opowieści są „El mercader y el efrit”, w której trzej starcy wykupują swoimi historiami życie kupca, „El pescador y el efrit”, w której rybak uwalnia dżina z dzbana, długa opowieść o tragarzu i trzech damach z Bagdadu oraz zagadka zamordowanej kobiety w skrzyni. Tom otwierają przedmowy Enrique Gómeza Carrillo i Mardrusa.

Tematy

• Opowiadanie jako sposób na przetrwanie. Szeherezada co noc zwycięża samymi słowami.
• Los i wola Boga. Bohaterowie powtarzają, że to, co zapisane, musi się stać.
• Bogactwo i miasto. Bagdad, bazary, pałace, klejnoty i przebrany kalif Harun ar-Raszid.
• Pożądanie i zdrada. Wersja Mardrusa jest pełna, dla dorosłych: miłość, zazdrość i zmysłowe sceny nie są wycięte.

Czy trudno czytać „Księga tysiąca i jednej nocy, tom 1” po hiszpańsku?

Ile nieznanych słów spotkasz? Ze słownictwem około 2000 słów mniej więcej 16 na każde sto, bo te słowa pokrywają 84,1% tekstu. Przy 5000 słów około 10 na sto, przy 10 000 około 7. Imion postaci nie liczymy.

Mierzona samym słownictwem książka to B2–C1: poziom, na którym prawie wszystkie słowa są już znane (dlaczego 98% ma znaczenie). Resztę załatwia tłumaczenie po dotknięciu, więc możesz zacząć od B2. Czyta się ją nieco trudniej niż „Regentowa” i nieco łatwiej niż „Wyspa skarbów”.

Co jest trudne: słowa arabskie i orientalne (visir, califa, efrit, dinar, hammam, alfanje), długie uroczyste zdania z mnóstwem formuł grzecznościowych, dawna pisownia (á zamiast przyimka a) i opowieści zagnieżdżone na trzech poziomach, więc trzeba pamiętać, kto co opowiada. Wielu bohaterów recytuje wiersze. Co pomaga: narracja jest prosta i powtarzalna, formuły wracają raz po raz, a każda noc kończy się wyraźnym zawieszeniem akcji.

Nasza ocena: B2 z tłumaczeniem po dotknięciu (B2–C1 pod względem słownictwa). Czytaj tak, jak to pomyślano: kilka nocy na wieczór, a powtórzenia ci pomogą.

Słówka, które warto znać przed lekturą

Własne słownictwo książki: częste w tym tekście, dużo rzadsze gdzie indziej. Dziesięć minut z tą listą i pierwsze rozdziały czyta się płynniej.

Jak czytać po hiszpańsku

1. Na początku pomiń przedmowy. Opowieści zaczynają się od „Historia del rey Schahriar”.
2. Traktuj noce jak zakładki. Każda noc zaczyna się od He llegado á saber, ¡oh rey afortunado! i kończy słowami Schahrazada vió aparecer la mañana, y se calló discretamente.
3. Naucz się formuł. Zwroty takie jak ¡Por Alah! wracają dziesiątki razy; gdy je znasz, całe linijki czytają się same.
4. Uwaga: to wersja dla dorosłych. Mardrus zachował zmysłowe fragmenty, które starsze przekłady usuwały.

Pierwsze zdanie

Cuéntase —pero Alah es más sabio, más prudente, más poderoso y más benéfico— que en lo que transcurrió en la antigüedad del tiempo y en lo pasado de la edad, hubo un rey entre los reyes de Sassan, en las islas de la India y de la China.

Anónimo, El libro de las mil noches y una noche (tomo 1)

Cuéntaseopowiadają (= se cuenta)

czasownik

Dotknij podświetlonego słowa

„Opowiadają, lecz Allah jest mądrzejszy, roztropniejszy, potężniejszy i łaskawszy, że w zamierzchłych czasach i dawnych wiekach żył król wśród królów Sasanidów, na wyspach Indii i Chin”. Pierwsze zdanie opowieści ramowej. Pobożna wstawka między myślnikami to stała formuła, a Blasco Ibáñez zachowuje uroczysty rytm Mardrusa: en la antigüedad del tiempo y en lo pasado de la edad.

Najczęstsze pytania